นางสาวกาญจนา ภูพิพัฒน์ผล ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาสังคม (สพส.) กทม. กล่าวกรณี สส.พรรคประชาชน มีข้อเสนอแนะให้ กทม. เร่งปฏิรูประบบดูแลผู้ป่วยที่มีภาวะพึ่งพิง และพัฒนาตลาดแรงงานด้านการให้บริการ Long-term care รวมถึงการยกระดับระบบบริการด้านสาธารณสุขและการส่งเสริมฟื้นฟูสุขภาพผู้สูงอายุให้ครอบคลุมทุกสิทธิการรักษา เพื่อให้ผู้สูงอายุในพื้นที่กรุงเทพฯ สามารถเข้าถึงบริการภาครัฐที่มีคุณภาพได้อย่างสะดวก รวดเร็ว และทั่วถึงว่า สพส. มีภารกิจด้านการส่งเสริมและฟื้นฟูสุขภาพผู้สูงอายุ รวมถึงการสงเคราะห์ผู้สูงอายุกลุ่มเปราะบาง ดังนี้ ด้านการดูแลเชิงป้องกันและส่งเสริมสุขภาพ ได้จัดให้มีบริการ Day services ณ ศูนย์บริการผู้สูงอายุดินแดง เขตดินแดง และบ้านพักผู้สูงอายุบึงสะแกงาม เขตคลองสามวา เพื่อส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุทั้งด้านร่างกายและจิตใจ โดยมีกิจกรรมออกกำลังกาย กิจกรรมทางสังคม และการฝึกอาชีพ ควบคู่กับการฟื้นฟูสุขภาพผ่านกิจกรรมต่าง ๆ เช่น กายภาพบำบัด ดนตรีบำบัด ธาราบำบัด กีฬาและนันทนาการ โดยไม่คิดค่าบริการ นอกจากนี้ ยังบูรณาการความร่วมมือกับศูนย์บริการสาธารณสุขและโรงพยาบาลในการให้บริการตรวจสุขภาพและฉีดวัคซีนป้องกันโรคตามสิทธิประโยชน์ พร้อมทั้งมีบุคลากรทางการแพทย์และสาธารณสุขจากหน่วยงานต่าง ๆ มาให้ความรู้และทักษะในการดูแลสุขภาพให้แข็งแรง รวมถึงการให้คำแนะนำแก่ญาติ หรือผู้ดูแลเกี่ยวกับวิธีการดูแลผู้สูงอายุที่บ้านอย่างเหมาะสม
สำหรับการดูแลระยะยาว สพส. ได้ดำเนินการให้บริการผ่านสถานสงเคราะห์คนชราบ้านบางแค 2 (บ้านผู้สูงอายุ บางแค 2) ซึ่งให้บริการในรูปแบบการสงเคราะห์และการจัดสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุเพศหญิงที่ขาดผู้ดูแล ช่วยเหลือตนเองไม่ได้ ไม่มีที่อยู่อาศัย และมีรายได้น้อย จำนวน 140 คน โดยมีกิจกรรมฟื้นฟูสมรรถภาพทั้งด้านร่างกาย อารมณ์ สังคม และจิตใจ เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุให้ดีขึ้น โดยเน้นกระบวนการมีส่วนร่วมของเครือข่ายทางสังคม ทั้งจากภาครัฐ ภาคเอกชน และประชาชนทั่วไป เพื่อให้ผู้สูงอายุมีคุณภาพชีวิตที่ดีอย่างเท่าเทียมผู้สูงอายุอื่นในสังคม ขณะเดียวกัน กทม.ยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพบุคลากรด้านการดูแลผู้สูงอายุ โดยได้ดำเนินโครงการฝึกอบรมผู้ดูแลผู้สูงอายุ (Care Giver) ในโรงเรียนฝึกอาชีพกรุงเทพมหานคร ตั้งแต่ปี 2566 โดยความร่วมมือระหว่างสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กมม. และคณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี จัดอบรมหลักสูตร “ผู้ดูแลผู้สูงอายุ 420 ชั่วโมง” ระหว่างเดือน ส.ค. – พ.ย. 66 แบ่งเป็นภาคทฤษฎี 200 ชั่วโมง ณ โรงเรียนฝึกอาชีพกรุงเทพมหานคร สำนักพัฒนาสังคม และการฝึกปฏิบัติภาคสนาม 220 ชั่วโมง ณ โรงพยาบาลและศูนย์บริการสาธารณสุขในสังกัด กทม. ทั้งนี้ มีผู้ผ่านและสำเร็จการศึกษาตามเกณฑ์ของหลักสูตรจำนวน 40 คน โดยประมาณร้อยละ 50 ได้กลับไปประกอบอาชีพดูแลผู้สูงอายุ หรือเปิดธุรกิจศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ ขณะที่ส่วนที่เหลือซึ่งมีงานประจำอยู่แล้ว ได้นำความรู้ไปใช้ในการดูแลตนเองและครอบครัว และในอนาคต สถาบันการศึกษาที่สนใจสามารถวางแผนความร่วมมือกับ กทม. ในการเปิดอบรมหลักสูตรผู้ดูแลผู้ป่วยและผู้สูงอายุเพิ่มเติม เพื่อรองรับความต้องการของตลาดแรงงาน รวมทั้งพัฒนาผู้ดูแลให้มีความรู้ ทักษะ และความพร้อมสำหรับการดูแลระยะยาว (Long Term Care) อย่างมีคุณภาพ
นางดวงพร ปิณจีเสคิกุล ผู้อำนวยการสำนักอนามัย (สนอ.) กทม. กล่าวว่า สนอ. ได้บูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการส่งเสริมและพัฒนาการบริการวิชาการสาธารณสุข ทั้งในระดับขั้นพื้นฐาน ขั้นสูง และภาวะฉุกเฉิน หรือสาธารณภัย ให้แก่ประชาชนในพื้นที่กรุงเทพฯ โดยได้จัดการฝึกอบรมหลักสูตร “สร้างผู้ดูแลช่วยเหลืองานพยาบาล ผู้ป่วยและผู้สูงอายุที่ต้องได้รับการดูแลต่อเนื่องที่บ้าน (Caregiver : CG)” โดยไม่เสียค่าใช้จ่ายสำหรับประชาชนทั่วไป เพื่อรองรับการดูแลผู้สูงอายุ ผู้ป่วยกลุ่มเสี่ยง และผู้ป่วยติดเตียง ซึ่งมีผู้ผ่านการอบรมตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2559–2568 จำนวน 7,199 ราย สำหรับปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 มีผู้เข้ารับการอบรม จำนวน 850 ราย ซึ่งได้ดำเนินการอบรมภาคทฤษฎีเสร็จสิ้นแล้ว และอยู่ระหว่างการฝึกภาคปฏิบัติ ณ ศูนย์บริการสาธารณสุข อีกทั้งมีการส่งต่อผู้ที่ผ่านการอบรมเข้าร่วมปฏิบัติงานกับศูนย์บริการสาธารณสุข สนอ. จำนวน 3,186 คน ขณะเดียวกันศูนย์บริการสาธารณสุขได้บูรณาการร่วมกับสำนักงานเขตและคลินิกอบอุ่นในพื้นที่ พร้อมทั้งเพิ่มเติมเนื้อหาด้านการจัดการเมื่อเกิดภัยพิบัติ หรือสาธารณภัยในหลักสูตร เพื่อให้ผู้ดูแลสามารถให้การช่วยเหลือเบื้องต้นและชี้เป้าจุดที่มีผู้ป่วยที่มีภาวะพึ่งพิงได้อย่างรวดเร็วเมื่อเกิดเหตุ
นอกจากนี้ สนอ. ได้ร่วมกับสำนักดิจิทัลกรุงเทพมหานคร พัฒนาระบบการเรียนรู้ผ่านออนไลน์ (E-learning) เพื่อส่งเสริมความรู้ในการดูแลสุขภาพตนเองและสมาชิกในครอบครัวอย่างเหมาะสม รวมถึงเสริมสร้างศักยภาพและความมั่นใจของผู้ดูแลผู้ป่วยและผู้สูงอายุ โดยมีหลักสูตรความรู้สำหรับประชาชนทั่วไป และหลักสูตรฟื้นฟูความรู้ในการดูแลผู้ป่วยและผู้สูงอายุ สำหรับผู้ดูแลที่ผ่านการอบรมแล้วอีกด้วย พร้อมกันนี้ ยังมุ่งเน้นการดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงอย่างเป็นระบบ โดยมีการอบรมทั้ง Nurse Care Manager และ Caregiver ควบคู่กับการจัดวางแผนการดูแลรายบุคคล (Care Plan) ที่จัดทำแผนการดูแลโดย Care manager และ Care giver เพื่อให้การดูแลผู้ป่วยที่มีภาวะพึ่งพิงที่บ้านเป็นไปอย่างต่อเนื่อง ได้มาตรฐาน และมีการปรับปรุงหลักสูตรให้ทันสมัย เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตผู้ป่วยในชุมชนอย่างมีประสิทธิภาพ โดยปัจจุบัน กทม. อยู่ระหว่างการศึกษาแนวทาง การปรับเพิ่มค่าตอบแทนให้แก่ Caregiver เพื่อสนับสนุนการขับเคลื่อนระบบบริการปฐมภูมิ และยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในพื้นที่กรุงเทพฯ ในทุกมิติต่อไป